„N-Deklination” (n-deklinacja) rzeczownika to ważne pojęcie, jeśli chcesz poprawnie posługiwać się np. słowem „student”. W tej lekcji nauczysz się, co to jest n-deklinacja i jak ją stosować w praktyce.
Na końcu czekają na Ciebie ćwiczenia na n-deklinację.
„N-Deklination” – co to właściwie jest?
N-deklinacja w niemieckim dotyczy odmiany pewnej grupy rzeczowników, które otrzymują w określonych przypadkach końcówkę -(e)n.
N-deklinacja rzeczownika – o co tu chodzi? Zacznijmy od początku. Deklinacja rzeczownika to jego odmiana przez przypadki (kto? co? brat; kogo? czego? brata; komu? czemu? bratu itd).
N-Deklinacja (N-Deklination) oznacza, że niektóre rzeczowniki męskie w języku niemieckim otrzymują w liczbie pojedynczej w dopełniaczu, celowniku i bierniku (Genitiv, Dativ, Akkusativ) końcówkę „-n” lub „-en”, np.:
Czyli w N-Deklinacji niektóre rzeczowniki dostają bonusowe „-n” – już wiadomo, skąd ta nazwa 🙂 Zobacz teraz, kiedy przyda Ci się N-Deklination w praktyce.
Odmiana rzeczowników z n-deklinacją
Spójrz, jak to wygląda w praktyce:
N-deklinacja rzeczownika "der Student"
l. pojedyncza (Singular)
l. mnoga (Plural)
przykład (l.poj.)
tłumaczenie
Nominativ: kto? co?
der Student
die Studenten
Der Student lernt fleißig.
Student uczy się pilnie.
Genitiv: czyj?
des Studenten
der Studenten
Die Bücher des Studenten sind dick.
Książki tego studenta są grube.
Dativ: z kim? z czym?
dem Studenten
den Studenten
Ich gehe mit dem Studenten in die Bibliothek.
Idę ze studentem do biblioteki.
Akkusativ kogo? co?
den Studenten
die Studenten
Ich lobe den Studenten.
Chwalę studenta.
Zauważyłaś/-eś, że sam rzeczownik w liczbie pojedynczej (oprócz Nominativ) wygląda tak samo jak w liczbie mnogiej? Oznacza to, że w zdaniu rozpoznasz jedynie po rodzajniku, czy chodzi o jednego czy więcej studentów, np.:
„Ich gehe mit (wem? Dativ) dem Studenten in die Bibliothek.“ / „Idę ze studentem do biblioteki.“
„Ich gehe mit (wem? Dativ) den Studenten in die Bibliothek.“ / „Idę ze studentami do biblioteki.“
Uwaga
Do niektórych rzeczowników dochodzi w dopełniaczu (Genitiv) dodatkowo końcówka „-s”, np. der Buchstabe (litera) – des Buchstabens, der Name (nazwisko) – des Namens, der Glaube (wiara) – des Glaubens.
Kiedy stosuje się n-deklinację? – lista z przykładami
Jest kilka ogólnych zasad co do tego, kiedy użyć n-deklinacji. Dotyczy ona:
tylko rzeczowników rodzaju męskiego w liczbie pojedynczej
tylko trzech przypadków: Genitiv, Dativ, Akkusativ
głównie określeń osób lub zwierząt
rzeczowników, które w liczbie mnogiej kończą się również na „-n” lub „-en”
Zapamiętaj
Rzeczownik „das Herz” (serce) jest wyjątkiem i podlega n-deklinacji + otrzymuje w Genitiv dodatkowo „-s”: das Herz (N.), des Herzens (G.), dem Herzen (D.), den Herzen (A.).
W tych rzeczownikach zastosujesz n-deklinację:
# rzeczowniki z końcówką „-e”, np.:
osoby, np.: der Kollege, der Junge, der Kunde, der Experte, der Neffe, der Riese, der Zeuge, der Sklave, der Bote, der Erbe, der Gatte
narodowości, np.: der Pole, der Russe, der Grieche, der Franzose, der Brite, der Chinese, der Türke
zwierzęta, np.: der Löwe, der Hase, der Falke, der Affe, der Bulle, der Rabe, der Schimpanse
# rzeczowniki z końcówką „-oge”, „-ent”, „-ant”, „-at”, „-ist” (często określenia zawodu lub osób), np.:
der Biologe, der Psychologe, der Gynäkologe, der Pädagoge, der Soziologe
der Student, der Dozent, der Produzent, der Präsident, der Patient, der Absolvent, der Assistent
der Lieferant, der Praktikant, der Elefant, der Diamant, der Emigrant, der Musikant
der Soldat, der Kandidat, der Diplomat, der Automat
der Tourist, der Polizist, der Journalist, der Spezialist, der Terrorist
# inne rzeczowniki, np.:
der Katholik, der Fotograf, der Planet, der Architekt, der Herr, der Mensch, der Nachbar, der Bauer, der Held, der Bär, der Prinz, der Idiot
Zapamiętaj
Rzeczowniki „der Herr“, „der Nachbar“ i „der Bauer“ otrzymują końcówkę „–n“ (nie „-en“), np.: „Ich spreche mit dem Herrn Kowalski.“
Podsumowanie
N-deklinacja to odmiana rzeczownika męskiego, w której otrzymuje on końcówkę „-(e)n”.
Występuje ona tylko w liczbie pojedynczej we wszystkich przypadkach oprócz mianownika.
Najczęściej dotyczy ona rzeczowników określających osoby, zawody lub zwierzęta.
Pod nazwą „n-deklinacja” kryje się odmiana przez przypadki pewnej grupy rzeczowników niemieckich rodzaju męskiego, do których trzeba dodać w liczbie pojedynczej w przypadkach: Genitiv, Dativ i Akkusativ końcówkę „-(e)n”, np. rzeczownik „der Kollege” zmienia się w dopełniaczu (Genitiv) w „des Kollegen”.
Jak odmienić rzeczownik z n-deklinacją?
Weźmy na przykład rzeczownik „der Student” – otrzymuje on przy odmianę w liczbie pojedynczej dodatkowo końcówkę -en : dopełniacz (Genitiv): „des Studenten”, celownik (Dativ): „dem Studenten”, biernik (Akkusativ): den Studenten”.
Czy n-deklinacja dotyczy wszystkich rzeczowników?
Nie. N-deklinacja występuje tylko w przypadku rzeczowników rodzaju męskiego liczby pojedynczej, głównie określeń osób lub zwierząt. Dotyczy ona trzech przypadków (poza mianownikiem – Nominativ). N-deklinacji używa się z reguły przy rzeczownikach, które w liczbie mnogiej też mają końcówkę -n/-en.
Jakie są przykłady rzeczowników, w których używa się n-deklinacji?
Rzeczowniki z n-deklinacją kończą się najczęściej na -e, -oge, -ent, -ant, -at, -ist, np.: der Kollege, der Junge, der Pole, der Löwe, der Psychologe, der Student, der Lieferant, der Automat, der Polizist, der Mensch, der Herr, der Nachbar.
2 komentarze do wpisu „N-Deklination”
Dzień dobry, w bardzo przystępny sposób został omówiony przez Panią ten temat( zresztą tak jak inne).
Czy mogłaby mi Pani odpowiedzić na pytanie czy zdanie:
Das Rauchen filterlose czy filterlosen Zigaretten jest poprawne?
Tak, samo jak:
Das Lernen neue,gramatische Strukturen czy neuen gramatischen Strukturen?
Nie rozumiem jaka końcówka przymiotnika powinna być( tak jak bez rodzajnika?)
Z góry, przepraszam za kłopot.
Pozdrawiam.
Hej Justyna, dziekuję. Podaj proszę całe zdanie - Das Rauchen filterlose to nie jest zdanie (zdanie musi mieć czasownik), tak jak i inne przykłady, które podałaś. Nie to że się czepiam :) - ale czasownik będzie miał wpływ na końcówkę, o którą pytasz. Pozdrawiam, Ania
Dziękujemy! Twój komentarz został wysłany i pojawi się po zatwierdzeniu przez Anię.
Nie udało się wysłać komentarza. Sprawdź pola i spróbuj ponownie za chwilę.
Dodaj komentarz
Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola oznaczone * są wymagane.
Zanim zaczniesz czytać
Używam ciasteczek, żeby wiedzieć, co na stronie działa, i podsuwać Ci
materiały do tego, czego się właśnie uczysz. Wybór należy do Ciebie —
bez nich strona działa tak samo.
2 komentarze do wpisu „N-Deklination”