W tej lekcji dowiesz się, jak tworzy i kiedy używa się trybu rozkazującego w języku niemieckim. Na końcu lekcji znajdziesz interaktywne ćwiczenia.Chcesz poznać więcej tematów z gramatyki niemieckiej? Ta lekcja jest częścią kursu: Gramatyka B1/B2 .
Tryb rozkazujący (Imperativ)
Spis treści
- 1.Tryb rozkazujący niemiecki (Imperativ) – co to jest i po co to jest?
- 2.Jak tworzy się tryb rozkazujący w języku niemieckim?
- 3.Kiedy nie używa się trybu rozkazującego?
- 4.Tryb rozkazujący niemiecki – najważniejsze informacje w skrócie
- 5.Ćwiczenia na tryb rozkazujący
- 6.Wasze najczęściej zadawane pytania o tryb rozkazujący
Tryb rozkazujący niemiecki (Imperativ) – co to jest i po co to jest?
Na pewno kojarzysz cukierki Nimm2. Ale czy jadłaś/ jadłaś je zgodnie z zaleceniem na opakowaniu? 🙂
Ich nazwa jest właśnie w trybie rozkazującym: „Nimm zwei!”/ „Weź dwa!”. Tryb rozkazujący (Imperativ) to taki rodzaj zdania, dzięki któremu wyrazisz polecenie, prośbę lub rozkaz.
Czyli całkiem przydatny jest ten Imperativ:
Jak tworzy się tryb rozkazujący w języku niemieckim?
Prośbę, polecenie lub rozkaz zawsze zaczniesz od czasownika w czasie teraźniejszym. W zależności do kogo się zwracasz, ten czasownik będzie się trochę różnił.
Jeśli zwracasz się do jednej osoby i jesteś z nią na “ty” z odmienionego czasownika odcinasz końcówkę “-st” i pomijasz zaimek “du”:
- Du gibst mir die Schlüssel. Tryb rozkazujący: Gib (
st) (du) mir die Schlüssel! - Du machst eine Pause. Tryb rozkazujący: Mach (
st) (du) eine Pause! - Du isst viel Obst. Tryb rozkazujący: Iss (
st) (du) viel Obst! - Du nimmst deine Medikamente. Tryb rozkazujący: Nimm (
st) (du) deine Medikamente!
info
Do czasownika w trybie rozkazującym można dodać „e”, ale nie trzeba. Taka forma brzmi bardzo oficjalnie i trochę staroświecko – „Mach(e) eine Pause!”. Ta zasada dotyczy tylko liczby pojedynczej.Jeśli zwracasz się do kilku osób i też jesteś na “ty” bierzesz normalnie odmieniony czasownik dla “wy” i pomijasz zaimek:
- Ihr gebt mir die Schlüssel. Tryb rozkazujący: Gebt (
ihr) mir die Schlüssel! - Ihr macht eine Pause. Tryb rozkazujący: Macht (
ihr) eine Pause! - Ihr esst viel Obst Tryb rozkazujący: Esst (
ihr) viel Obst! - Ihr nehmt eure Medikamente Tryb rozkazujący: Nehmt (
ihr) eure Medikamente!
Jeśli zwracasz się na “pan/pani”, zmieniasz tylko kolejność zaimka z odmienionym czasownikiem:
- Sie geben mir die Schlüssel. Tryb rozkazujący: Geben Sie mir die Schlüssel!
- Sie machen eine Pause. Tryb rozkazujący: Machen Sie eine Pause!
- Sie essen viel Obst Tryb rozkazujący: Essen Sie viel Obst!
- Sie nehmen die Medikamente Tryb rozkazujący: Nehmen Sie die Medikamente!
rada
O ile nie jesteś bardzo wkurzony, zawsze używając Imperativ dodaj “bitte”. W ten sposób brzmisz grzecznie i przyjaźnie, a szansa, że ktoś spełni Twoją prośbę czy polecenia jest o wiele wyższa 🙂 .Imperativ niemiecki z czasownikami rozdzielnie złożonymi
Czasowniki rozdzielnie złożone rozdzielają się w trybie rozkazującym. Przedrostek idzie na koniec zdania:
- „Hol mich bitte ab!” („abholen” to czasownik rozdzielnie złożony. Przedrostek „ab” rozdziela się i idzie na koniec zdania)
- „Sagen Sie bitte nicht ab!” („absagen” to czasownik rozdzielnie złożony. Przedrostek „ab” rozdziela się i idzie na koniec zdania)
- „Zieh dich endlich mal an!” („anziehen” to czasownik rozdzielnie złożony. Przedrostek „an” rozdziela się i idzie na koniec zdania)
„Sein”, „haben”, „werden” w Imperativ
Czasowniki nieregularne „sein„, „haben” i „werden” wyglądają trochę inaczej w trybie rozkazującym:
| du | ihr | Sie | |
|---|---|---|---|
| sein | Sei ruhig! | Seid ruhig! | Seien Sie ruhig! |
| haben | Hab keine Angst | Habt keine Angst! | Haben Sie keine Angst! |
| werden | Werd netter! | Werdet netter! | Werden Sie netter! |
Tryb rozkazujący niemiecki – wyjątki
W czasownikach nieregularnych, w których dochodzi do przegłosu z “a” na “ä”, znika ten przegłos (Umlaut) w trybie rozkazującym:
- „Du fährst schnell.” Tryb rozkazujący: Fahr (
st) (du) schnell!
Jeśli temat czasownika kończy się na „-t” lub „-d”, to wtedy dodaje się zawsze „e”:
- „Du wartest auf mich.” Tryb rozkazujący: Warte (
st) (du) auf mich!
Kiedy nie używa się trybu rozkazującego?
Jeżeli chcesz w naprawdę grzeczny i przyjazny sposób wyrazić jakąś prośbę, tryb rozkazujący nie będzie najlepszym rozwiązaniem. Lepiej jeśli w takiej sytuacji sięgniesz po Konjunktiv II. Uwielbiam Konjunktiv II i z tego co zauważyłam Niemcy (ci mili! 🙂 )również:
- „Könnten Sie mir bitte helfen?” ( „Könnten Sie mir bitte helfen?” to prośba w Konjunktiv II. Brzmi jeszcze grzeczniej i przyjaźniej niż ta sama prośba w Imperativ – „Helfen Sie mir bitte.”)
Tryb rozkazujący niemiecki – najważniejsze informacje w skrócie
- Używając trybu rozkazującego (Imperativ) wyrazisz polecenie, prośbę lub rozkaz
- Prośbę, polecenie lub rozkaz zawsze zaczniesz od czasownika. W zależności do kogo się zwracasz, ten czasownik będzie się trochę różnił
Ćwiczenia na tryb rozkazujący
Chcesz poćwiczyć tryb rozkazujący? Tutaj znajdziesz interaktywne ćwiczenia na Imperativ.
Wasze najczęściej zadawane pytania o tryb rozkazujący
Jak utworzyć tryb rozkazujący w niemieckim?
Jeśli zwracasz się do jednej osoby i jesteś z nią na “ty” z odmienionego czasownika odcinasz końcówkę “-st” i pomijasz zaimek “du”. Jeśli zwracasz się do kilku osób i też jesteś na “ty” bierzesz normalnie odmieniony czasownik dla “wy” i pomijasz zaimek. Jeśli zwracasz się na “pan/pani”, zmieniasz tylko kolejność zaimka z odmienionym czasownikiem.
14 komentarzy do wpisu „Tryb rozkazujący (Imperativ)”