W języku niemieckim mówi się: „to należy jemu” a nie: „do niego”. Dziwne, co? Wiesz, dlaczego tak jest? Zajrzyj do tej lekcji, a wszystko Ci wyjaśnię. 🙂 Pokażę Ci na prostych przykładach, które czasowniki łączą się z Dativem – to właśnie ich sprawka!
Na koniec rozwiąż ćwiczenia na czasowniki z Dativem i sprawdź zdobytą wiedzę.
W języku niemieckim jest grupa czasowników, po których musisz użyć rzeczownika w konkretnym przypadku. Co to oznacza? To samo, co po polsku, gdy mówisz: „odpowiadam komu? czemu? mojej siostrze” a nie np. „kogo? czego? mojej siostry”.
Logiczne, prawda? To „zjawisko” to rekcja czasownika. W tej lekcji poznasz czasowniki z Dativem (celownik). Dativ to trzeci z czterech przypadków w języku niemieckim, który odpowiada na pytanie komu? czemu? (wem? was?).
A tu dwa pierwsze przykłady z czasownikami łączącymi się z celownikiem:
Zobacz więcej przykładów na czasowniki z Dativem.
Jak na razie, to nie jest ta rekcja czasownika taka skomplikowana, prawda? Wystarczy zadać sobie takie samo pytanie jak w języku polskim. Jest tylko jedno małe „ale”: nie po wszystkich niemieckich czasownikach możemy postawić takie samo pytanie jak po polsku.
Spójrz, dla ułatwienia podzieliłam czasowniki z Dativem na dwie grupy:
# czasowniki z Dativem pokrywające się z przypadkiem w języku polskim
antworten (odpowiadać), glauben (wierzyć), gratulieren (gratulować), gelingen (udawać się), danken (dziękować), schmecken (smakować), absagen (odmawiać), gefallen (podobać się), vertrauen (ufać) i inne
Przykłady:
# czasowniki z Dativem NIE pokrywające się z przypadkiem w języku polskim
gehören (należeć do kogoś), begegnen (spotkać), zustimmen (zgadzać się), folgen (iść za kimś, następować), sich nähern (zbliżać się), schreiben (pisać do kogoś), sich anpassen (dostosować się do), beibringen (nauczyć kogoś czegoś), mitteilen (poinfrmować kogoś), wehtun (boleć), zuhören (przysłuchiwać się, posłuchać kogoś), zustimmen (zgadzać się z kimś) i inne
Przykłady:
Zdanie oznajmujące z czasownikiem wymagającym użycia Dativu zbudujesz tak samo, jak standardowe zdanie w języku niemieckim, czyli:
Przykład:
Również standardowo zbudujesz pytanie, zamieniając pozycję podmiotu z orzeczeniem:
Poćwicz rekcję czasownika! Tutaj znajdziesz interaktywne ćwiczenia na czasowniki z Dativem.
Oznacza to, że rzeczowniki po niektórych czasownikach niemieckich muszą być odmienione w przypadku Dativ (celownik). Po tych konkretnych czasownikach zadasz więc pytanie komu? czemu?, np.: „Ich helfe (wem? – komu?) meinem Kind.” „Meinem Kind” jest odmienione w Dativie.
Pomimo, że część czasowników z Dativem łatwo rozpoznać, bo pokrywają się z polskim celownikiem, to nie zawsze tak jest. Ponieważ nie ma stałej reguły, po których czasownikach w niemieckim trzeba użyć Dativu, musisz nauczyć się ich na pamięć.
Czasowniki z Dativem można podzielić na te, które pokrywają się z przypadkiem w języku polskim i te, które w polskim wymagają użycia innego przypadku: Czasowniki pokrywające się przypadkiem w obu językach to m.in: antworten (odpowiadać), glauben (wierzyć), gratulieren (gratulować), gelingen (udawać się), danken (dziękować), schmecken (smakować), absagen (odmawiać), gefallen (podobać się), vertrauen (ufać). Nie pokrywają się czasowniki takie jak: gehören (należeć do kogoś), begegnen (spotkać), zustimmen (zgadzać się), folgen (iść za kimś, następować), sich nähern (zbliżać się), schreiben (pisać do kogoś), sich anpassen (dostosować się do), beibringen (nauczyć kogoś czegoś), mitteilen (poinformować kogoś), wehtun (boleć), zuhören (przysłuchiwać się, posłuchać kogoś), zustimmen (zgadzać się z kimś).
Dopełnienie w Dativie musi stać w zdaniu na 3. miejscu, po podmiocie (osoba) i orzeczeniu (czynność), np.: „Ich glaube meinem Freund.” (Wierzę mojemu przyjacielowi.)
