Partykuły są w wypowiedzi jak przyprawy podczas gotowania. Dzięki nim dodasz zdaniom „smaku”: wyrazisz oburzenie, zdziwienie czy zniecierpliwienie. Jak? Tego dowiesz się w tej lekcji. Nauczysz się, jakie są rodzaje partykuł i kiedy możesz ich użyć.
Na koniec zrób ćwiczenia na partykuły i zostań mistrzem wyrażania emocji w języku niemieckim. 🙂
Co to są partykuły ? – Proste wyjaśnienie
Partykuły to krótkie słówka wzmacniające lub uzupełniające wypowiedź.
Partykuły (Partikeln) to krótkie i czasem humorzaste, ale i bardzo pomocne słówka wzmacniające lub uzupełniające wypowiedź. Dlaczego humorzaste? Bo dzięki nim możesz między innymi wyrazić różne uczucia np. zdenerwowanie wyższego stopnia 😉 :
„Ich bin genervt.” / „Jestem zirytowany.”
„Ich bin total genervt!” / „Jestem kompletnie zirytowany!”
Jak widzisz „total” dodaje wypowiedzi mocy, takiego tupnięcia nogą.
Spójrz na jeszcze jeden przykład:
„Komm!” / „Chodź!”
„Komm doch endlich!” / „Chodźże w końcu!
Tutaj partykuła „doch” podkreśla to, jak bardzo ktoś jest zniecierpliwiony.
Wszystkie partykuły łączy kilka cech wspólnych – jakich? O tym już zaraz.
Czym się charakteryzują partykuły?
Cechy charakterystyczne partykuł to:
– nie odmieniają się
– nie mogą być stopniowane
– wyrażają emocje osoby mówiącej
– są używane głównie w języku mówionym
– często nie są „obowiązkowe” w zdaniu – jednak bez nich wypowiedź jest mniej „intensywna”
No to przejdźmy do rodzajów partykuł.
Poznaj najważniejsze partykuły – Lista z przykładami
Ze względu na funkcję w wypowiedzi wyróżnia się kilka grup partykuł:
# partykuły wzmacniające / stopniujące, np.:
ganz (całkiem), sehr (bardzo), sogar (nawet), immer (coraz), etwas (trochę), ziemlich (całkiem), zu (zbyt), durchaus (na wskroś), überhaupt (w ogóle), viel (dużo), noch (jeszcze), absolut (zupełnie), total (totalnie), komplett (kompletnie), höchst (nadzwyczaj), völlig (całkowicie), außergewöhnlich (nadzwyczajnie) i inne
Partykuły te zmieniają „moc” wypowiedzi (przeważnie jakiegoś przymiotnika) – albo go wzmacniają albo osłabiają, np.:
Zdanie:
„Dieser Schrank ist schwer.“ / „Ta szafa jest ciężka.“
Wzmocnisz poprzez partykułę „zu“:
„Dieser Schrank ist zuschwer.” / „Ta szafa jest zbyt ciężka.”
„Dein Verhalten war höchstunverantwortlich!” / „Twoje zachowanie było nadzwyczaj nieodpowiedzialne!”
„Du hörst überhaupt nicht zu!“ / „Ty w ogóle nie słuchasz!“
„Der Film war ziemlichinteressant.“ / „Film był całkiem interesujący.“
# partykuły wyróżniające coś, np.:
besonders (szczególnie), ja (przecież), selbst (nawet), nur (tylko), sogar (nawet), ausgerechnet (właśnie), erst (dopiero), vor allem (przede wszystkim), mindestens, wenigstens, zumindest (co najmniej, przynajmniej), ziemlich (dosyć) i inne
Partykuły te podkreślają jakąś część zdania.
Przykłady:
„Dieses Buch hat mir besonders gut gefallen.“ / „Ta książka szczególnie mi się podobała.“
„Selbst ein kleines Kind weiß das!“ / „Nawet małe dziecko to wie!“
„Du hast mich ja gar nicht gehört.“ / „Przecież ty mnie w ogóle nie słyszałeś.”
„Wenigstens du hast mir geholfen.“ / „Chociaż ty mi pomogłeś.“
„Er kann ziemlich gut Gitarre spielen.“ / „On potrafi dosyć dobrze grać na gitarze.“
# partykuły wyrażające emocje, np.:
denn (występuje w pytaniach i oznacza np. zdziwienie), aber (ale), mal (że – w znaczeniu „chodzże”, „stójże” lub aby spytać/ poprosić o coś grzeczniej), ja (oznacza zdziwienie, oburzenie), doch (oznacza np. zniecierpliwienie lub coś oczywistego), halt / eben (po prostu – wyraża jakąś oczywistość, coś czego nie można zmienić), wohl (wyraża jakieś przypuszczenie) i inne
Przykłady:
„Hilfst du mir mal?” / „Czy możesz mi pomóc?“
„Was machst du denn da?“ / „A cóż ty tam robisz?“
„Öffne doch einfach die Tür!“ / „Otwórzże po prostu te drzwi!“
„Das habe ich ja nicht erwartet.“ / „Tego to się nie spodziewałam.”
„Du hast das aber schnell geschafft!“ / „Ależ ty to szybko skończyłeś!”
„Das ist halt so.” oder „Das ist nun eben so.“ / „Tak to już jest.“
„Er ist wohl schon bei seiner Freundin.“ / „On już pewnie jest u swojej przyjaciółki.“
Uwaga
Pamiętaj, że „denn” i „aber” występują też jako spójniki i oznaczają wtedy „ponieważ” i „ale”.
Poznaj jeszcze inne bardzo przydatne partykuły w niemieckim – przejdź do lekcji: Partykuły „hin” i „her”.
Podsumowanie
Partykuły to słówka, które wzmacniają / osłabiają wypowiedź lub podkreślają jakieś wyrazy w zdaniu.
Partykuły to krótkie słówka, jak „doch”, „sehr”, „denn”. Zmieniają one w jakiś sposób wypowiedź – mogą ją wzmacniać, osłabiać, uzupełniać, albo wyrażać jakieś uczucia, jak zdenerwowanie czy zdziwienie. Przykładowo partykuła „doch” w zdaniu: Geh doch nach Hause! (Idźże do domu) wyraża zniecierpliwienie.
Co trzeba wiedzieć o partykułach?
Mają one kilka stałych cech: są nieodmienne, nie mogą być stopniowane, wyrażają emocje mówiącego, używa się ich głównie w języku mówionym, zazwyczaj nie są obowiązkowym elementem zdania.
Jakie rodzaje partykuł wyróżnia się w niemieckim?
Są partykuły wzmacniające / stopniujące, np. sehr, viel, etwas, komplett, total, partykuły wyróżniające coś, np. besonders, nur, sogar, vor allem, ziemlich lub partykuły wyrażające emocje, np. denn (zdziwienie), doch (zniecierpliwienie), wohl (przypuszczenie).
Dziękujemy! Twój komentarz został wysłany i pojawi się po zatwierdzeniu przez Anię.
Nie udało się wysłać komentarza. Sprawdź pola i spróbuj ponownie za chwilę.
Dodaj komentarz
Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola oznaczone * są wymagane.
Zanim zaczniesz czytać
Używam ciasteczek, żeby wiedzieć, co na stronie działa, i podsuwać Ci
materiały do tego, czego się właśnie uczysz. Wybór należy do Ciebie —
bez nich strona działa tak samo.